BAŞLARKEN:

Dergimizin bu sayısından itibaren mali konularda yazacağı makalelerle mükelleflerimizi bilgilendirmeye başlayan İsmail PÜSKÜLLÜ’ yü kısaca tanıyalım.

1955/ ANDIRIN doğumludur. Maliye Bakanlığında 1977 yılından itibaren memur olarak  çalışmaya başlamış, 1984 yılında Vergi Denetmeni olmuştur. Maliye Bakanlığında Vergi Denetmeni olarak 2007 yılına kadar  çalıştıktan sonra aynı yılda Osmaniye  Belediyesine İç Denetçi olarak geçmiştir. 2 yılda belediyede çalıştıktan sonra emekli olmuştur. Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve İç Denetçi belgelerine sahiptir. Defter tutmamakta olup, mali konularda danışmanlık ve bilirkişilik yapmaktadır.

İsmail PÜSKÜLLÜ dergimizdeki bu sayıda İnşaat sektörüne yönelik açıklamalar yapmıştır.

A-İNŞAAT SEKTÖRÜNÜN EKONOMİDEKİ YERİ:

Ülkemiz ekonomisinde  2000 yılından buyana iyi gelişmeler olmaktadır. Dışa bağımlılığımız neredeyse sıfır noktasına gelmiş, Avrupalının hasta adam diye nitelendirdiği ve devamlı böyle kalmasını istediği ülkemiz artık kabuğunu yarmıştır.

Ülkemizin bu atılımı haliyle bazı sektörleri de öne çıkartmıştır. Bundan nasibini alan sektörlerden bir tanesi de inşaat sektörüdür.

Bir ülkede inşaat sektörünün gelişmesi, o ülkenin gelişmişliği ile paraleldir. Sektörün yarattığı istihdam küçümsenmeyecek derecededir.

Ülkemiz sanayi toplumu olma yolunda ilerlerken, kent nüfusunun da arttığını görüyoruz. Haliyle eğitim düzeyinin yükselmesi, insanların geleneksel alışkanlıklarından vazgeçerek,  modern ve çekirdek aile olgusunu benimsemiş olmaları önemlidir.

Bu düşünce tarzı konut sektöründeki talebi olumlu yönde etkilemekte olup, sektörün canlı kalmasının en önemli nedenlerinden birisidir.

Kısaca inşaat sektörünün büyümesinin ekonomimize katkıları çok fazladır. Sektörün büyümesi;

-Daha fazla istihdam yaratarak, işsiz insanlara iş sağlamakta,

-İnşaat malzemeleri sektörünü canlı tutmakta, imalatçıları ithalat yerine üretime yöneltmekte ve ,

-Sektörün dinamikliği vergi gelirlerinin artmasını da sağlamaktadır.

SEKTÖRÜN VERGİ YÖNÜNDEN İNCELENEBİLİRLİĞİ:

Gelir idaresinin yeniden yapılanması vergi gelirlerini artırmaktadır.

Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı)vergideki kayıp ve kaçaklarını asgari düzeye indirmek için 2000 yılından beri bir dizi yasal düzenlemeler yapmakta, bu düzenlemelere paralel olarak teknolojik alt yapısını da yenilemektedir.

Bu yeni yapılanma maliyenin elini güçlendirmekte, tüm sektörlerin istatistiksel analizleri yapılarak, güçlü bir bilgi bankası oluşturulmaktadır.

Mükelleflerin beyanları internet üzerinden verilmektedir. Beyandaki bilgiler, BA-BS formları ile beyan edilen bilgiler, Vergi Usul Kanununa göre devamlı bilgi veren kurumlardan gelen bilgiler vs. mükellef bazında saklanmaktadır.

Gelir İdaresi ayrıca 6009 sayılı yasa ile VUK.nun İnceleme ile ilgili maddelerinde yeni düzenlemeler yapmış, çıkartılan yönetmeliklerle bundan böyle incelemelere yeni kriterler getirmiştir.

Yasal düzenlemelerden anlaşıldığına göre ;

-Bilgi bankalarında oluşan bilgiler değerlendirmeye alınarak mükelleflerin risk analizleri çıkartılabilir.

-Bundan sonra incelenecek mükellefler seçilirken daha seçici davranılarak, verimsiz incelemeler elenip, zaman israfının önüne geçilebilir.

-Basit ve inceleme yapılmaksızın düzeltilmesi gereken hatalar, mükellefe uyarı yapılarak ek beyan vermesi sağlanarak sonuçlandırılabilir.

-Kısaca bundan böyle öncelikle incelenecek mükellefleri, risk analizi sonucu elde edilen bulgular belirleyecektir.

İnşaat sektörünün inceleme riski ise son yıllardaki gelişmelere bakılacak olursa çok düşük sayılmaz.

DİKKAT ETMESİ GEREKEN HUSULAR:

Aslında Burada sayacağımız hususlar tüm mükellefleri ilgilendirmekle birlikte, müteahhitler için önem arz eden bazı başlıklarda yer alacaktır.

Mükelleflerin risk analizine takılıp inceleme ile karşı karşıya kalmamaları için;

• Yaptığı her türlü işletme giderini kuruşu kuruşuna belgelendirmeli,
• Belgeyi gerçek faaliyet icra eden gerçek ve tüzel kişilerden almalı,
• Gelir idaresinin belirlediği limitin üzerindeki ödemeler ve tahsilatlar mutlaka banka, özel finans kuruluşları, postaneler gibi kurumlardan yapılmalı,
• Borç ve alacak çekleri nama yazılı olmalı, vergi dairesi, vergi kimlik TC numaralarından birisi bulunmalı,
• Hizmet sunan ve mal teslim eden şahıslar vergiden muaf ise bu kişiler adına gider belgelemek için “ Gider Pusulası” düzenlenmeli,
• Özellikle müteahhitler vergiden muaf esnaftan ( boyacı, sıvacı, su tesisatcısı vs) hizmet almaları durumunda, hizmet karşılığı ödemelerini gider pusulası ile belgelendirmeli, limitin üzerindeki ödemeler mutlaka kişi adına bankaya yatırılmalı,(VUK 323 no.lu tebliğin 4. bölümünde sayılan kurumlarda yapılan işlemler hariç)
• Proje gereği inşaatta yapılacak harcama kalemleri ve miktarları tespit edilebildiğinden(kaç ton demir, kaç metreküp beton, kaç kapı, ne kadar pencere, kaç metrekare döşeme gibi) gereksiz gider şişirmesi yapmamalı(Vergi incelemelerinde bunlar hemen tespit edilir.),
• Net alanı 150 m2 nin altındaki daire satışlarında hesaplanan kdv % 1 olarak uygulanmalı,
• Net alanı 150 m2 nin altındaki daire satışlarında kdv.nin % 18 olarak hesaplanması durumunda % 17 lik kdv.,  yersiz ve fazla alınan kdv olarak değerlendirileceğinden, indirilecek kdv ile mukayese edilmeksizin beyannamede ayrı sütunda gösterilerek doğrudan ödenmesi gerekir.(KDV genel teb. 23 ) Uygulamada bu duruma dikkat edilmeli,
• Yap satlar dahil ticari amaçlı imal edilen meskenlerin her birinin büyüklüğü net olarak 150 m2 nin altında ise bu meskenler için yüklenilen kdv.nin bir kısmı iade olarak geri alınabilmektedir. Müteahhitler bu haklarını kullanmalı,
• Kat karşılığı daire yapan müteahhitlere, arsa maliki tapudan devir yapmıyorsa, arsa sahibine verilecek daire ve işyerleri maliyeti, arsa maliyeti olarak değerlendirilmeli, arsa devri yapılıyorsa, arsa gerçek değeri üzerinden kayıtlara alınmalıdır. İnşaat maliyetini oluşturan unsurlardan olan arsanın değeri doğru tespit edilmezse, bina maliyeti düşük hesaplanacak, ilave giderlerle maliyet yükseltmek riskli olduğundan bina satış kar marjı yükselmiş olacaktır. Bu durumda göz ardı edilmemeli,
• İşletmenin aktifindeki bir arsanın mesken ve işyeri yapımı için kullanılması durumunda, yine yukarıdaki durumla karşılaşmamak için alış maliyetinin kayıtlara doğru yansıtılması çok önemli, maliyet doğru tespit edilmezse arsanın doğrudan satışında da yüksek karla karşılaşılabilinir.
• Ayrıca son yıllarda daire satışlarının bir kısmı için, bankalardan kredi kullandırılmaktadır. Bu durum aynı vasıftaki bir dairenin emsal değerini ortaya çıkarmaktadır. Dolayısıyla aynı vasıftaki daireler bu fiyatlardan belgelendirilmezse, bu bir inceleme gerekçesidir. Ayrıca kredili satışlarda satıcının, müşterinin kullandığı kredinin bir kısmını kendisinin kullandığını, kredinin yüksek çekildiği gibi iddialar maliyece kabul edilmeyebilir.
• Son olarak gelir beyan edilirken sektördeki karlılık  oranı da dikkate alınmalıdır.

İsmail PÜSKÜLLÜ

Serbest Muh.Mali Müşavir

(Emek.Vergi Denet. İç.Denetç.)

Faydalınlan kaynaklar: 213 sayılı VUK, 3065 sayılı KDV Kanunu ve tebliğler, sirküler, yöetmelikler

Not: Mali konulardaki gelişmeleri, değişiklikleri zamanımız elverdiği sürece açıklamaya devam edeceğiz. Bir sonraki yazımız, torba yasanın yetişmesi halinde, kamu alacakların yeniden yapılandırılması ile ilgili olabilir.

E-Posta adresi: Bu e-posta adresini spambotlara karşı korumak için JavaScript desteğini açmalısınız

Tel:0544 245 98 95